Turunçgil Yaprakbitleri

(Hemiptera:Aphididae)
Zararlı
Örnekleme Zamanı
Mart-Ekim
Örnekleme Yöntemi
Gözle inceleme
İndirilebilir Ekler
İndirmeyi Başlat

Tanımı, yaşayışı ve zarar şekli

Erginlerin kanatlı ve kanatsız formları vardır. Türlere göre siyah, yeşil ve gri renkte olup 1,5-2,5 mm büyüklüğündedirler. Genellikle abdomen üzerinde, uzunluk ve şekilleri türlere göre değişen corniculus adı verilen tatlımsı madde salgılamaya yarayan bir çift tüp şeklinde çıkıntı bulunur (Şekil 70a).

Eşeyli yada eşeysiz olarak çoğalabilirler. İlkbaharda döllemsiz çoğalarak koloniler oluştururlar, 25°C de haftada bir döl verirler. Yaz aylarında sıcaklık 40°C’ye ulaştığında doğal ölümler artar ve yoğunlukları azalır.

Turunçgillerin taze yaprak ve sürgünlerinde emgi yaparak zararlı olurlar. Emgi sonucu yapraklar kıvrılıp küçülür ve dolayısıyla gelişmeleri engellenir. Ayrıca çıkarmış oldukları tatlımsı madde nedeniyle fumajine neden olurlar (Şekil 70b). Yaşlı ağaçlarda genellikle fazla yoğunluğa ulaşamadıklarından zararı önemsizdir. A. gossypii, turunçgil yapraklarında kıvrılmaya neden olmaz. A. spiraecola ve T.auranti ise kıvrılmalara neden olur (Şekil 70c). Bazı yaprakbitleri, Turunçgillerde Tristeza hastalık etmeni virüslerin de taşıyıcısıdır.

Turunçgil Yaprakbiti zararı sonucu yapraklarda kıvrılmalar
Şekil 70. Turunçgil siyah yaprakbiti b) Yaprakbiti zararı c) Yaprakbiti zararı sonucu yapraklarda kıvrılmalar

Doğal düşmanları

Ülkemiz turunçgil bahçelerinde 50’ye yakın doğal düşmanı saptanmıştır. Tespit edilen doğal düşmanlardan parazitoitler ve predatörler aşağıda verilmiştir.

parazitoitler

  • Lysiphlebus confusus T.-E. (Hym.: phididae)
  • Lysiphlebus fabarum (Mars) (Hym.: phididae)
  • Aphidius colemani V. (Hym.: phididae)
  • Trioxys angelicae Hal. (Hym.:Braconidae)
  • Binodoxys angelicae (Hym.:Braconidae)
  • Phachyneuron aphidis Bouche (Hym.:Pteromalidae)
  • Aphidaencyrtus aphidivorus Mayr. (Hym.:Encyrtidae)
Turunçgil Yaprakbitlerinin doğal düşmanları
Şekil 71. a) Coccinella septempunctata. b) Coccinella septempunctata larvası c) Coccinella septempunctata pupası d) Chrysoperla carnea ergini

predatörler

  • Chrysoperla carnea Steph. (Neu:Chrysopidae)
  • Chrysoperla prasina (Burmeister) (Neu:Chrysopidae)
  • Exochomus quadripustulatus L. (Col.:Coccinellidae)
  • Coccinella septempunctata L. (Col.:Coccinellidae)
  • Propylaea quatuordecimpunctata L. (Col.:Coccinellidae)
  • Scymnus spp. (Col.:Coccinellidae)
  • Synharmonia conglobata (L.) (Col.:Coccinellidae)
  • Adalia decempunctata (L.) (Col.:Coccinellidae)
  • Campyloneura virgula (H.S.) (Hem.: Lygaeidae)
  • Heterotoma dalmatinum Wgn. (Hem.: Lygaeidae)
  • Syrphus balteatus Deger (Dip.:Syrphidae)
  • Melanostoma mellimum (L.) (Dip.:Syrphidae)
  • Aphidoletes aphidimyza Rond (Dip.: Cecidomyidae)

Turunçgilde zararlı yaprakbitlerinin doğal düşmanlarına örnek olarak Coccinella septempunctata (Şekil 71a, b, c), Chrysoperla carnea (Şekil 71d ve 72a), Heterotoma dalmatinum (Şekil 72b) ve Campyloneura virgula (Şekil 72c)’da verilmiştir.

Turunçgil Yaprakbitlerinin doğal düşmanları
Şekil 72. Chrysoperla carnea larvası b) Heterotoma dalmatinum ergin bireyi c) Campyloneura virgula ergin bireyi

Turunçgil Yaprakbitleri Mücadelesi

Kültürel Önlemler

Mücadelesinde başarılı olabilmek için bahçedeki yabancı otlar temizlenmeli, ayrıca gereğinden fazla azotlu gübre kullanılmamalıdır.

Biyolojik Mücadele

Turunçgillerde etkili ve çok sayıda doğal düşmanı bulunmaktadır. İlkbahar başlangıcında çıkan ve hızla çoğalan yaprakbitlerinin arkasından gelen yararlılar, yaz başlarına kadar zararlıyı baskı altına alırlar. Faydalı türlerin varlık ve etkinliklerini artırmak için öneri dışı ilaç kullanılmamalıdır.

Kimyasal Mücadele

İlaçlamaya karar vermeden önce bahçedeki zarar oranları ve türler belirlenmelidir. İlkbaharda ağaçlar kontrol edilmeli ve ağaç başına ortalama 15’ten fazla sürgün bulaşıksa bahçedeki parazitoid ve predatörlere etkisi az olan spesifik afisitler kullanılmalıdır. Genel olarak ilaçlamalardan kaçınılmalı veya nokta ilaçlama yapılmalıdır. Pirimicarb etkili maddeli ilaçlar A. gossypii’ye karşı etkisizdir. Yaz aylarında ilaçlamalardan kesinlikle kaçınılmalıdır. Zararlının mücadelesinde kullanılacak bitki koruma ürünleri aşağıda verilmiştir.

Turunçgil Yaprakbitleri İçin Kullanılabilecek İlaçlar

Etkili madde adı ve oranı(%) Formülasyon tipi Doz (100 litre suya) Son ilaçlama ile hasat arası   süre (gün) Etki mekanizması*
Güvenli olarak tavsiye edilen ilaçlar
Pirimicarb % 50 WP-WG 30 g (T. aurantii, A. citricola, M. persicae ve A. craccivora) 21 1A
Spirotetramat 100 g/l SC 75 ml (Pamuk yaprak biti,   Turunçgil yeşil yaprakbiti) 14 23
EK5 - Turunçgil Yaprakbitleri için kullanılabilecek ilaçlar. *Pestisitlere karşı direnç gelişimini azaltmak için birbiri ardına yapılacak uygulamalarda etki mekanizması sütununda yer alan farklı harf ya da rakama sahip aktif maddelerin seçilmesine özen gösterilmelidir.

Bitki Koruma Ürünleri

Instagramda aramıza katıl!

Gün aşırı paylaştığımız içeriklerimizle Instagram’da üreticileri bir araya getirdiğimiz bir topluluk oluşturuyoruz. Sen de katıl!

SİZDEN GELENLER
ÖĞRETİCİ İÇERİKLER
YARIŞMALAR
KATILMAK İSTİYORUM

Kaynaklar

Bu makale, T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI’ndan alınmıştır. İçerikte hiçbir değişiklik yapılmamıştır.

Orijinal Makale

Ali ÖZTOP, Dr. Abdullah YILMAZ, Dr. Mehmet KARACAOĞLU,Dr. Adalet HAZIR, Dr. Melike YURTMEN, Ali KARATAŞ, Dr. Münevver KODAN, Bengi TOPKAYA KÜTÜK, Nuri ARI, Bilgin GÜVEN, Dr. Öncül K. CANER, Dr. Ercan CANIHOŞ, Selda ÇALIŞKAN, Fatih TOLGA, Dr. Serdar EYMİRLİ, İlker KURBETLİ, Dr. Yasemin SABAHOĞLU (2017). Turunçgil Entegre Mücadele Teknik Talimatı. Ankara: T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI

Bitki Koruma Ürünleri

PAYLAŞ
PAYLAŞ