Fındık Yetiştiriciliğinde Örnekleme ve Kontrol Yöntemleri

Fındık üretiminde zirai mücadele kapsamında zararlılar, hastalıklar ve besin maddesi noksanlıkları için örnekleme zamanı ve kontrol yöntemleri mücadelenin verimliliği açısından önem arz eder.

Fındık üretiminde zirai mücadele kapsamında zararlılar, hastalıklar ve besin maddesi noksanlıkları için örnekleme zamanı ve kontrol yöntemleri mücadelenin verimliliği açısından önem arz eder.

Bu içerik, Fındık zirai mücadelesinin bir parçasıdır. Bu kategorideki tüm mücadele yöntemlerini ulaşmak için buraya tıklayabilirsiniz.

Örnekleme yöntemleri ile zararlı, hastalık ve yabancı otların yoğunlukları belirlenir ve zararlıların ekonomik zarar eşiğine ulaşıp ulaşmadıkları saptanır. Ekonomik zarar eşiğine ulaşan zararlılarda, kritik biyolojik dönemleri ve doğal düşmanlarının popülasyon yoğunlukları dikkate alınarak mücadeleye karar verilir.

Fındık bahçelerinde zararlı, hastalık, yabancı ot ve doğal düşmanlar ile ilgili örnekleme yöntemleri, aşağıda ana başlıklar halinde verilmiştir:

Zararlıların ve Faydalıların Örnekleme Yöntemleri

Çarşaf Yöntemi

Bu yöntem daha çok Fındık kurdu (Curculio nucum L.)’nun ergin çıkışını ve yoğunluğunu tespit etmede kullanılmaktadır. Bunun için 1-10 dekar büyüklükteki bahçelerde 10 ocak; 10-30 dekar büyüklükteki bahçelerde 20 ocak; 30 dekardan büyük bahçelerde 30 ocağın altına 3 x 3.5 m’lik beyaz bir çarşaf serilerek silkelenir. İşlem sabah erken veya akşam üzeri sakin rüzgarsız ve yağışsız günlerde yapılmalıdır. Çarşafa düşen böcekler hızla sayılıp kaydedilmelidir.

Sürgün Yöntemi

Sürgün yöntemi, kışı dallarda geçiren virgül kabuklu biti, koşniller ve diğer yazıcı böcek delikleri, kırmızı örümcek ergin veya yumurtaları vb. zararlıların sayımı amacıyla kullanılmaktadır. Bunun için kış aylarında ocaklardaki iki yıllık dallarından her ocakta 10 cm uzunluğunda bir dal olmak üzere 20 ocaktan toplanan dallar, makası ile kesilerek bir torba içerisinde laboratuara getirilir. Bu dallar gözle, lupla veya binoküler mikroskopla kontrol edilerek mevcut zararlılar veya zarar belirtileri sayılır. Sayım sonucunda zararlının bulunması durumunda, zararlının özelliğine göre ilkbaharda gözlemler yapılarak mücadele zamanları saptanır ve ekonomik zarar eşiğine ulaşmışsa mücadelesi yapılır. Bu yöntemin kış aylarında bir defa yapılması yeterlidir.

Gözle İnceleme Yöntemi

Fındık bahçelerinin dal, tomurcuk, yaprak, sürgün ve çotanaklarındaki zararlıların tespiti için bu yöntem başarıyla uygulanmaktadır. Bahçedeki zararlıların durumuna göre haftada bir olmak üzere sonbahara kadar sayımlara devam edilir. Bahçeyi temsil edecek şekilde değişik fındık ocaklarından 100 adet bitki aksamı gözle kontrol edilir. Dallarda kabuklu bit, koşniller, dalkıran delikleri aranır. Sürgünlerde ise kozalak akarı, uçkurutan galerileri ve fındık filiz güvesi zararı aranır. Yapraklarda fındık filiz güvesi, fındık gal sineği, fındık yaprak biti Amerikan beyaz kelebeği larva kümeleri sayılır. Bahçelerde yaprak biti ve kırmızı örümcek tespit edilmişse tesadüfen 25 yaprak toplanarak naylon torba içerisinde laboratuvara getirilir. Daha sonra
fırçalama aleti yardımıyla sayımları yapılır. Çotanaklarda ise fındık gal sineği ve karamuklu meyveler sayılmalıdır.

Darbe Yöntemi

Darbe yöntemi, fındık bahçelerinde hareketli zararlı ve faydalı böceklerin tespitinde kullanılmaktadır. Bunun için, 0,25 m2 alanı olan bezden yapılmış alt kısmında öldürme şişesi bulunan darbe aleti ve ucuna lastik boru geçirilmiş bir sopaya ihtiyaç vardır. Fındık ocaklarının 4 yönünden olmak üzere 25 ocakta toplam 100 dalın altına darbe aleti tutularak diğer eldeki sopa ile dala ani darbe vurulmak suretiyle dal üzerinde bulunan hareketli böcekler darbe aletinin içerisine düşürülür. Alt kısmına monte edilmiş öldürme şişesine toplanan böcekler toplanır. Darbe işlemi bittikten
sonra, öldürme şişesinde toplanan böcekler laboratuvara getirilir. Böcekler zararlı ve faydalı olarak tasnif edilerek sayılıp kaydedilir. Darbe yöntemi uygulamasına fındıkların yaprak açım döneminde başlanır ve haftada bir olmak üzere Temmuz ayı sonuna kadar devam edilir.

Önerilen Ürünler

Önerilen Ürünler

Ürünlere Göz At

No items found.

Fungal Hastalıkların Örnekleme Yöntemi

Fındık yaprak, tomurcuk, çotanak, dal ve sürgünlerinde gözlemler yapılır. Yaprak lekeleri, tomurcuk ve sürgün yanıklığı, çotanakta çürüme ve yanıklık, dallarda kanser oluşumu ve odun çürüklükleri belirtileri gösteren bitkilerden örnekler alınır.

Ayrıca gelişme geriliği ve kuruma gösteren bitkilerin kök kısımları açılarak kök ve kök boğazı incelenir. Kök ve kök boğazında nekroz ve/veya bir fungal yapının görüldüğü, canlılığını sürdürmekte olan bitkiler kökleri ile sökülür. Alınan örnekler kağıt ile sarılır naylon torba içinde en kısa sürede analiz edilir veya en kısa sürede ilgili enstitüye gönderilir.

Bakteriyel Hastalıkların Örnekleme Yöntemi

Fındığın yaprak, tomurcuk, çotanak, sürgün ve dallarında hastalık belirtileri yönünden gözlemler yapılır. İlkbaharda tomurcuk ölümleri ve sürgün uçlarında nekrozlar gözlenen bitkilerden ve kanserli dokulardan örnekler alınır. Çok fazla kurumuş örnekler yerine hasta ve sağlam dokuları birlikte içeren örneklerin alınmasına özen gösterilmelidir.

Alınan örnekler kağıt ile sarılırak naylon torba içinde en kısa sürede analiz edilmek üzere ilgili enstitüye gönderilir.

Virüs Hastalıklarının Örnekleme Yöntemi

Fındığın yaprak belirtilerine göre gözlemler yapılır. Virüs şüphesi uyandıran bitkilerden vejetasyon döneminin başlangıcından ortalarına kadar, ağacın dört farklı yönünden yaprak örnekleri alınır. Alınan örnekler etiketlenerek en kısa zamanda ilgili enstitüye gönderilir.

Yabancı Ot Örnekleme Yöntemi

Yabancı otların yoğunlukları; yabancı ot türlerinin metrekaredeki sayıları (adet/m2) ya da % kaplama alanları bulunarak tespit edilir. Yabancı otların metrekaredeki sayılarını saptamak amacıyla; tüm bahçeyi temsil edecek şekilde farklı noktalara tesadüfi olarak ¼ m2 (50X50 cm) çerçeve atılarak içerisine giren yabancı ot tür ve sayıları kaydedilmelidir. Bahçenin büyüklüğüne bağlı olarak yapılması gereken en az örnekleme sayısı Çizelge 1’de verilmiştir. Yabancı otların % kaplama alanlarını belirlemek amacıyla yabancı ot türlerinin toprak üzerinde kapladığı alan yüzde olarak kaydedilir. Sayım ve gözlemler sonucunda m2’de % 10-15’i yabancı ot ile kaplı ise mücadeleye karar verilir.

Tarla Büyüklüğü (da) Örnekleme Sayısı
1-5 10
6 - 10 15
11 - 20 20
21 - 50 25
> 50 30
Çizelge 1. Fındık bahçelerinde bahçenin büyüklüğüne göre yapılması gereken en az örnekleme sayıları

Bitki Besin Elementi Noksanlıkları İçin Örnekleme Yöntemleri

Yaprak Örneklerinin Alınmasında Dikkat Edilecek Hususlar ve Örneklerinin Alınması

Bahçede farklı fındık çeşitleri bulunuyorsa her çeşit için ayrı ayrı yaprak örnekleri alınıp birbirleri ile karıştırılmamalıdır. Fındık yapraklarında sararma, kuruma, kıvrılma gibi belirtiler varsa, bu ocaklarda her belirti için ayrı ayrı örnek alınmalıdır. Bahçede fındık yaprakları normal gelişme gösterdiği halde böceklerin yaptığı zarar biliniyorsa ve yapraklarda yırtılma, şekil bozuklukları varsa bu yapraklardan örnek alınmamalıdır. Yaprak örneği alma zamanı hasat olumundan yaklaşık 10–15 gün önceki dönemdir. Yirmi dekara kadar büyüklükte olan fındık bahçelerinde bahçenin genel görünüşüne göre köşegenler boyunca, zikzak veya U harfi şeklinde yürünerek, 25 ocağın dört ayrı yönünden 80–120 adet yaprak alınmalıdır. Yirmi dekardan büyük bahçelerde
örnek sayısı arttırılmalıdır. Yaprak örnekleri ocakların tespit ocakların yaklaşık 2 m yükseklikteki meyveli dallarının o yılki orta kuvvetteki sürgünlerinden, güneş gören hastalıksız sürgün uçlarından itibaren 3 veya 4. yapraklarından alınmalıdır. Örnekleri aynı gün analiz laboratuvarlarına gönderilmelidir.

Toprak Örneklerinin Alınmasında Dikkat Edilecek Hususlar ve Örneklerinin Alınması

Toprak örneği almadan önce bahçesinin genel yapısına bakılır. Eğer bahçede meyil, toprak derinliği, toprak yapısı ve drenaj durumu bakımından farklı özellikte yerler bulunuyorsa her farklı yer için ayrı örnek alınmalıdır. Bir farklılık yoksa 20 dekara kadar bir toprak örneği yeterlidir. Toprak örnekleri bahçelerin köşelerinden, çit ve yol kenarlarından, harman yerlerinden ve gübre yığını olan yerlerden alınmamalıdır.

Ayrıca toprağın fazla çamurlu olduğu zamanlarda da toprak örneği alınmamalıdır. Toprak örnekleri sonbaharda alınmalıdır. Ancak Temmuz ayında yaprak örnekleri alınırken bir bütünlük sağlamak, sonbahar ve kış aylarında verilecek gübrelere zamanında tavsiye yapabilmek için toprak örnekleri yaprak örnekleri ile aynı zamanda alınabilir. Toprak örneği almak için bahçenin genel görünüşüne göre S, U şeklinde veya zikzak çizerek bir hat boyunca bahçede yürünür. Yirmi dekara kadar büyüklükte olan fındık bahçelerde 3–6 adet yer işaretlenir ve bu yerlerden örnek alınır. Örnekler 0-20 cm ve 20–40 cm. derinlikten olmak üzere ayrı ayrı alınır. Toprakların içinde taş, kök parçaları varsa temizlenir ve toprak iyice karıştırılır. Her karışımdan ortalama 1 kg. toprak analizi için ayrılır.

Instagramda aramıza katıl!

Gün aşırı paylaştığımız içeriklerimizle Instagram’da üreticileri bir araya getirdiğimiz bir topluluk oluşturuyoruz. Sen de katıl!

SİZDEN GELENLER
ÖĞRETİCİ İÇERİKLER
YARIŞMALAR
KATILMAK İSTİYORUM
Kaynaklar

Bu makale, T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI’ndan alınmıştır. İçerikte hiçbir değişiklik yapılmamıştır.

Orijinal Makale

Dr. Kibar AK, Ebru GÜMÜŞ, Dr. Arzu SEZER, Çiğdem BULAM KÖSE, Dr. İlyas DELİGÖZ, Abdullah BALTACI, Ömür DUYAR, Ümit ESER, Nagehan ÇİL TURGUT, Demet ÇELİK ERTEKİN, Dr. Aynur KARAHAN, Dr.Vildan BOZKURT, Dr. Arzu AYDAR (2017). Fındık Entegre Mücadele Teknik Talimatı. Ankara: T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI

Bu yazıya yorum yap.

Önerilen Ürünler

Önerilen Ürünler

Önerilen Ürünler

No items found.

Bunu okuyanlar bunları da okudu...

PAYLAŞ
PAYLAŞ