Bağ Gözkurdu

(Theresimima ampelophaga Bayle)
Zararlı
Örnekleme Zamanı
Mart-Ağustos
Örnekleme Yöntemi
Göz ile inceleme
İndirilebilir Ekler
İndirmeyi Başlat

Tanımı, yaşayışı ve zarar şekli

Erginin kanatları siyahımsı duman renginde olup lacivert pırıltılı ve kanat açıklığı 20- 25 mm’dir. Vücut mavimsi yeşil parıltılı ve 10-12 mm’dir. Erkekler dişilere göre daha küçüktür. Erkeklerde antenler tarak şeklinde (Şekil 41), dişilerde ise ip şeklindedir.

Yumurta beyazımsı sarı renkte ve küre şeklindedir. Larva bol tüylü, sırtı esmer, abdomenin ventrali kirli sarı renkli olup vücudun üstünde iki, yanlarında iki tane olmak üzere toplam 4 adet çizgi vardır. Olgun larva 10-12 mm dir. Larva oldukça ağır hareket eder.

Pupa beyaz bir kokon içinde bulunur. İlk zamanlar gri sarı renktedir. Daha sonra koyulaşır ve larva çıkışından 5 gün önce koyu lacivert olurlar.

Şekil 41. a) Bağ gözkurdu erkek bireyi b) Tuzakta yakalanan erginler

Zararlı kışı asma kabukları altında, gövdedeki çatlaklarda ve gizli yerlerde üçüncü veya dördüncü dönem larva halinde geçirir. Larvalar mart sonu veya nisan başında kışlaklardan çıkar. Ancak bu çıkış tarihi bağın gelişme durumuna ve iklim koşullarına bağlı olarak bölgeden bölgeye değişiklikler gösterebilir. Larvalar önce kabarmakta olan gözlerde ve daha sonra da genç yapraklarda beslenirler. Beslenme akşamüstü başlar, ertesi günü sabaha kadar devam eder. Gündüzleri yaprak altında gizlenirler.

Mayıs sonu veya haziran başına doğru olgun hale gelen larvalar asmanın kabukları altında 6-7 günde ördükleri kokon içinde pupa olurlar. Bu dönem yaklaşık 4 hafta sürer. Haziranın ikinci yarısı ile temmuz süresince sabah saatlerinde kelebeklerin asmaların üzerinde uçuştukları görülür. Erkekler dişilerden daha önce çıkarlar. Hayatlarının ilk günü çok hareketlidirler. Dişiler yumurtalarını kümeler halinde genellikle gölge olan yerlere, örneğin asma yapraklarının altına, üzüm salkımlarına, yabancı otların üzerine bırakır. Bir dişi 500-600 yumurta bırakabilir. Yumurtalar 10-12 gün sonra açılmaya başlar ve çıkan larvalar sadece asma yaprakları ile beslenirler. 2-3 gömlek değiştirdikten sonra kışı üçüncü veya dördüncü dönem larva halinde asmanın gizli yerlerinde geçirir. Yılda 1-1,5 döl verir.

Bağ gözkurdu monofag bir zararlı olup sadece kültüre alınan asmalarda ve yabani asmalarda zarar yapar. Larvalar ilkbaharda gözün içini yiyerek ölümüne neden olurlar. Böyle bir bağa uzaktan bakıldığında don vurmuş gibi görünür. Zararlının ikinci döl larvaları ise yaprakların alt yüzünde beslenerek damar aralarını zar şeklinde bırakır. Ancak gözlerdeki zararı yapraklardaki zararından daha önemlidir. Gözler uyanırken bir asmada 3-4 adet larva bulunduğunda %40-50, 10-12 larva bulunduğunda %100 zarar yapabilir. Bir asmada 1-2 adet larvanın bulunması halinde dahi ürün kaybına neden olur.

Türkiye’de ilk kez Orta Anadolu Bölgesinde (Ankara, Çorum, Afyon, Burdur, Niğde ve Eskişehir) saptanan zararlı, Ege Bölgesi’nde İzmir ilinde (Kemalpaşa ve Menemen ilçelerinde) haziran ve ağustos aylarında tuzaklarda yakalanmıştır (Şekil 41b).

Bağ Gözkurdunun Mücadelesi

Kültürel Önlemler

Bağ gözkurdu kışı larva halinde asmanın kabukları altında geçirdiğinden, kavlayan kabuklar soyulmalı, ilkbahara girerken kesilen çubuklar bağ kenarında bırakılmayıp yok edilmelidir. Bağın içinde ve çevresinde larvanın kışlayabileceği yerler ortadan kaldırılmalıdır.

Kimyasal Mücadele

Bir yıl önceden Bağ gözkurdu ile bulaşık olduğu bilinen bağlarda gözler uyanırken yapılan sayım sonucuna göre 100 gözden 5’inde zararlı veya zarar belirtisi saptandığında kimyasal mücadele yapılır.

Bitki Koruma Ürünleri

Instagramda aramıza katıl!

Gün aşırı paylaştığımız içeriklerimizle Instagram’da üreticileri bir araya getirdiğimiz bir topluluk oluşturuyoruz. Sen de katıl!

SİZDEN GELENLER
ÖĞRETİCİ İÇERİKLER
YARIŞMALAR
KATILMAK İSTİYORUM

Kaynaklar

Bu makale, T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI’ndan alınmıştır. İçerikte hiçbir değişiklik yapılmamıştır.

Orijinal Makale

Dr. F. Özlem ALTINDİŞLİ, Dr. Öncül K. CANER, Dr. Ercan CANIHOŞ, Dr. N. Mükerrem ÇELİKER, Dr. Emre EVLİCE, Dr. Nurdan GÜNGÖR SAVAŞ, Dr. Bilgin GÜVEN, Dr. Aydan KAYA, Özen MERKEN, Dr. Serkan ÖNDER, Dr. Fatma ÖZSEMERCİ, Dr. Naim ÖZTÜRK, Dr. Dilek POYRAZ, Dr. Nursen ÜSTÜN, Dr. Yıldız SOKAT, Abdullah YILMAZ (2017). Bağ Entegre Mücadele Teknik Talimatı. Ankara: T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI

Bitki Koruma Ürünleri

PAYLAŞ
PAYLAŞ