Haziranböcekleri

(Polyphylla fullo L., P. oliveri Cast.)
Zararlı
Örnekleme Zamanı
Mart-Mayıs
Örnekleme Yöntemi
Göz ile inceleme
İndirilebilir Ekler
İndirmeyi Başlat

Tanımı, yaşayışı ve zarar şekli

Dişiler oldukça büyük olup boyları 40 mm’ye ulaşır. Antenleri küçük ve ucu topuzludur. Erkeğin vücut uzunluğu 28-30 mm, antenleri büyük, yelpaze şeklinde ve 7 parçalıdır. Vücut rengi kırmızımsı kahverengi zemin üzerine küçük odacıklar halinde ve çok sık beyaz pulcuklarla tamamen kaplıdır (Şekil 43a).

Yumurtaları ilk günler mat krem renginde olup zamanla pembemsi krem rengine döner. Yumurtalar bırakıldığında, 2,8-3,0 mm kadardır. Açılmaya yakın hemen hemen iki katı büyüklüğe ulaşır.

Larva büyük, etli, sarımsı renkte olup “C” şeklindedir. Üzeri ince ve seyrek kıllarla örtülüdür. Baş büyük, bal renginde ve öne doğru meyillidir. Toraks kısmında iyi gelişmiş üç çift bacak bulunur, bunları daha çok toprağı kazmak için kullanır. Abdomenin son halkası diğerlerinden daha büyüktür (Şekil 43b). Olgun larva 70-80 mm büyüklüğe ulaşır, toprakta özenle ördüğü bir yuva içinde prepupa ve pupa olur. Pupa ortalama 40-50 mm boyda ve koyu kahve renklidir.

Erginler haziranın ikinci yarısı ile temmuzun ilk yarısı akşamüzeri güneş battıktan sonra uçuşur, çiftleşir ve tekrar toprağa girerler. Çiftleşen dişiler yumurtalarını toprağın 18-20 cm derinliğine gruplar halinde bırakır. Yumurtalar temmuz sonlarına doğru açılır ve çıkan larvalar ilk önce toprağın humusu ile beslenirler.

Ağustos-eylülde ikinci dönem larva olurlar, köklerde beslenmeye başlar ve kışı bu dönemde geçirirler. Martta tekrar beslenmeye başlar, mayıs sonu ve haziranda üçüncü dönem larva olur ve yaz boyunca beslenirler. Kışı istirahat halinde geçirdikten sonra ilkbaharda bir süre zarar yapmaya devam eder. Beslenmeleri sona erince prepupa ve pupa dönemlerini geçirerek ergin olurlar. Genellikle 2-2,5 yılda bir döl verirler.

Haziranböceği larvaları asmanın köklerinde zararlıdır. Özellikle kumlu topraklarda yeni dikilmiş asma çubuklarını ve daha önceden dikilmiş asmaların toprakaltı kısımlarını kemirmek suretiyle zarar yaparlar. Kemirilen çubuklar tutmaz. Zarar gören asmalar da zamanla kurur. Özellikle yeni dikilen bağlardaki zararı çok fazladır. Zarar oranı bazı yıllarda % 50-80 olabilir.

Haziranböceği ergini ve larvası
Şekil 43. a) Haziranböceği ergini b) Haziranböceği larvası

Doğal Düşmanları

Ege Bölgesi’nde Haziranböceği’nin doğal düşmanlarından Scolia sp. (Hym.: Scoliidae) bulunmaktadır. Kuşlar ve karıncalar da doğal düşmanlar arasında önemli yer tutmaktadır. Ancak bunların hiçbirisi zararlının popülasyonlarını azaltacak şekilde etkin olarak bulunmamaktadır.

Haziranböceklerinin Mücadelesi

Kültürel Önlemler

Haziranböceği yumurta bırakmak için otlu yerleri tercih ettiğinden bulaşık alanları otlu bırakmamalı, larvaların hareketli olduğu ilkbahar ve yaz aylarında toprak işlenerek yumurta ve larvalar güneş ışınlarının ve predatörlerin etkisine bırakılmalıdır.

Biyolojik Mücadele

Doğal biyolojik mücadeleyi desteklemek amacıyla; otlu alanlarda ilkbahar ve yazın toprak işlemesi yapılmalıdır. Böylece yüzeye çıkan larvalar kuşların beslenmesiyle önemli derecede azaltılabilir.

Kimyasal Mücadele

Bu zararlıya karşı kimyasal mücadele koruyucu nitelikli olup tavsiye edilen ilaçlar entegre mücadele prensiplerine uygun değildir. Bu nedenle yalnız ihtiyaç duyulduğunda
fidanlıklarda fidan dikimi ile beraber şubat ve mart ayında kullanılabilir. Köklerde 1-2 larva bulunduğunda ilaçlamaya geçilmelidir.

Bitki Koruma Ürünleri

Instagramda aramıza katıl!

Gün aşırı paylaştığımız içeriklerimizle Instagram’da üreticileri bir araya getirdiğimiz bir topluluk oluşturuyoruz. Sen de katıl!

SİZDEN GELENLER
ÖĞRETİCİ İÇERİKLER
YARIŞMALAR
KATILMAK İSTİYORUM

Kaynaklar

Bu makale, T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI’ndan alınmıştır. İçerikte hiçbir değişiklik yapılmamıştır.

Orijinal Makale

Dr. F. Özlem ALTINDİŞLİ, Dr. Öncül K. CANER, Dr. Ercan CANIHOŞ, Dr. N. Mükerrem ÇELİKER, Dr. Emre EVLİCE, Dr. Nurdan GÜNGÖR SAVAŞ, Dr. Bilgin GÜVEN, Dr. Aydan KAYA, Özen MERKEN, Dr. Serkan ÖNDER, Dr. Fatma ÖZSEMERCİ, Dr. Naim ÖZTÜRK, Dr. Dilek POYRAZ, Dr. Nursen ÜSTÜN, Dr. Yıldız SOKAT, Abdullah YILMAZ (2017). Bağ Entegre Mücadele Teknik Talimatı. Ankara: T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI

Bitki Koruma Ürünleri

PAYLAŞ
PAYLAŞ