Pamuk Yaprakpireleri

(Empoasca decipiens Paoli, Asymmetrasca decedens Paoli)
Zararlı
Örnekleme Zamanı
Temel gelişme ve koza oluşturma dönemleri
Örnekleme Yöntemi
50 dekar bir ünite kabul edilir Temel gelişme döneminde bulaşık bitkiler, sonraki dönemlerde ise her bitkiden 1 üst, 1 orta kısmından olmak üzere toplam 50 yaprağın alt yüzeyi incelenir
İndirilebilir Ekler
İndirmeyi Başlat

Tanımı, Yaşayışı ve Zarar Şekli

Yaprakpiresi nimf ve ergini yeşilimsi sarı renkte, erginler yaklaşık 3 mm boyundadır. Nimf ve erginlerin, yaprağın alt yüzeyinde yan yan ve hızlı hareketleri karakteristik özellikleridir (Şekil 16. a-b.) Zararlı tüm pamuk mevsimi süresince görülmekle beraber daha çok birinci sulamadan sonra taraklanma devresini takiben bulaşmaların başlaması ile birlikte popülasyonunda artış görülür. Ergin dişiler yumurtalarını bitki dokusuna bırakırlar. Yumurtadan çıkan nimfler 5 gömlek değiştirdikten sonra ergin olurlar. Yumurtadan ergin oluncaya kadar geçen süre 10-25 gündür. Kışı ergin olarak geçiren pamuk yaprakpireleri yılda ortalama 8 döl verir.

Yaprakpiresi’nin Nimfi ve Ergini
Şekil 16. Yaprakpiresi’nin a) Nimfi b) Ergini

Ergin ve nimfler yaprakların alt yüzünde bulunur ve bitki özsuyu ile beslenerek zarar yapar. Yaprakların alt yüzeyinde emgi yerlerinde siyah noktalar oluşur. Zararlının emgisi sonucu yapraklar uçtan itibaren önce sararır, sonra kızarır ve dokular sertleşerek aşağı doğru kıvrılır (Şekil 17). Yoğun popülasyonlarda gelişmede durgunluk göze çarpar, yaprak ve tarak dökümüne neden olur.

Pamuk yaprakpireleri bitkiye verdiği emgi zararının yanı sıra bitki bünyesine zehirli salgı salgılayarak da zararlı olur. Salgılanan toksik maddeler yaprağın floem dokusu hücrelerinde hipertrofi meydana getirir. Bu ise özsu taşınmasında tıkanıklıklara neden olur. Pamuk yetiştirilen alanların tümünde görülür.

Pamuk yaprakpiresi’nin yapraktaki zararı
Şekil 17. Pamuk yaprakpiresi’nin yapraktaki zararı

Doğal Düşmanları

Pamuk yaprakpirelerinin, birçok doğal düşmanı bulunmaktadır (Şekil 18). Ülkemizde tespit edilen doğal düşmanlar Çizelge 6’da verilmiştir.

Predatörler

  • Chrysoperla carnea (Steph.) Neu.: Chrysopidae
  • Deraeocoris spp. Hem.: Miridae
  • Geocoris spp. Hem.: Lygaeidae
  • Nabis spp. Hem.: Nabidae
  • Paederus kalalovae (Curtis) Col.: Staphylinidae

Parazitoidler

  • Gonatopus spp. Hym.: Dryniidae
  • Aphelopus sp. Hym.: Dryniidae
Nabis sp. ergini
Şekil 18. Nabis sp. ergini

Pamuk Yaprakpirelerinin Mücadelesi

Kültürel Mücadele

  • Pamuk yaprakpirelerine karşı mücadelede kültürel önlem olarak;
  • Zararlı polifag olduğundan ara konukçusu olan bitkilerin tarlada bulunmamasına özen gösterilmelidir.
  • Aşırı sulama ve azotlu gübre kullanımından kaçınılmalıdır.
  • Erkenci ve tüylü veya orta tüylü pamuk çeşitleri tercih edilmelidir.

Kimyasal Mücadele

Erken dönemde sorun olan pamuk yaprakpirelerine karşı gerekmedikçe kimyasal mücadele yapılmamalıdır. Zira bu dönemde zararlı olan türleri baskı altında tutan yararlı türlerin etkinliği oldukça yüksektir. En az haftada bir yapılacak periyodik kontrollerde yaprak başına 10 ergin veya nimf yoğunluğuna ulaşmış ve popülasyonu artış eğiliminde ise kimyasal mücadeleye karar verilmelidir. Yaprak pirelerinin kimyasal mücadelesinde kullanılan ilaçlar ve dozları Ek 4’te yer almaktadır.

Pamuk Yaprakpireleri İçin Önerilen İlaçlar

Aktif madde adı ve oranı Formülasyon Tipi Doz (100l su) Son ilaçlama ile hasat arası süre (gün) Etki mekanizması*
Güvenli olarak tavsiye edilen ilaçlar
Kontrollü olarak tavsiye edilen ilaçlar
Tau-fluvalinate 240 g/l EW 20 ml / da 14 3
Malathion 650 g/l EC 170 ml/da ergin nimf 7 1B
Geçici olarak tavsiye edilen ilaçlar
Imidacloprid 210 g/l + Beta – Cyfluthrin 90 g/l OD 20 ml / da nimf-ergin 14 4A;3
Acetamiprid % 20 SP 10 g/da nimf ergin - 4A
Thiamethoxam 141 g/l + Lambda- cyhalothrin 106 g/l SC 20 ml/da 21 4,3
Imidacloprid 350 g/l SC 35 ml/da nimf, ergin 14 4A
Dimethoate 400 g/ll EC 170 ml/da ergin nimf - 1B
Malathion 650 g/l EC 100 ml/da 7 1B
Ek4 - Pamuk Yaprakpireleri mücadelesinde kullanılan ilaçlar ve dozları - * Pestisitlere karşı direnç gelişimini azaltmak için birbiri ardına yapılacak uygulamalarda etki mekanizması sütununda yer alan farklı harf ya da rakama sahip aktif maddelerin seçilmesine özen gösterilmelidir.

Bitki Koruma Ürünleri

Instagramda aramıza katıl!

Gün aşırı paylaştığımız içeriklerimizle Instagram’da üreticileri bir araya getirdiğimiz bir topluluk oluşturuyoruz. Sen de katıl!

SİZDEN GELENLER
ÖĞRETİCİ İÇERİKLER
YARIŞMALAR
KATILMAK İSTİYORUM

Kaynaklar

Bu makale, T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI’ndan alınmıştır. İçerikte hiçbir değişiklik yapılmamıştır.

Orijinal Makale

Dr. Okan ÖZGÜR, Uzm. Halil DÜNDAR, Uzm. Sedat EREN, Dr. Hale GÜNAÇTI, Dr. Yasemin SABAHOĞLU, Uzm. Seher TANYOLAÇ, Uzm. Hilmi TORUN, Dr. Nursen ÜSTÜN, Dr. Abdullah YILMAZ (2017). Pamuk Entegre Mücadele Teknik Talimatı. Ankara: T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI

Bitki Koruma Ürünleri

PAYLAŞ
PAYLAŞ